Het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) is een fantastische databron om van heel Nederland een maaiveldhoogte te verkrijgen. Om de zoveel jaar wordt heel Nederland ingescand en uitgeleverd als een nieuwe AHN versie. Momenteel is de meest volledige versie AHN 4. Dit is niet de meest recente versie, er is ook een AHN 5 en 6.
De AHN data kun je onder andere gebruiken om terreinmodellen van te maken in Civil 3D. Voor civiele ontwerpers is het een belangrijke databron. Zo kun je goed het terreinverloop zien voor je rioolplannen of afwatering. Alleen is het niet heel gebruiksvriendelijk om de data in Civil 3D te krijgen. Daarom kun je beter InfraCAD CE gebruiken om een stukje gebied te downloaden, zelf de resolutie te bepalen en zodoende razendsnel een terreinmodel te kunnen bouwen. Dit gaat veel sneller en je hebt minder data nodig.
AHN in InfraCAD CE
De AHN databron waar InfraCAD CE gebruik van maakt, komt van PDOK. Dit platform levert databronnen van verschillende leveranciers waaronder Kadaster, Rijkswaterstaat en Waterschapshuis. Dit levert voordelen op, zo hoeft niet voor elke databron uitgezocht te worden waar het staat, en als de link een keer niet werkt, waar de bronhouder het naartoe heeft verplaatst. AHN data via PDOK is ideaal, en zodoende overzichtelijk ingepast in InfraCAD CE om terreinmodellen te maken. De databron wordt ook gebruikt in InfraCAD CE om dwarsprofielen te genereren, en in de hoogteprikker van InfraCAD Map.
Maar er zit helaas een keerzijde aan. En dat ligt niet aan onze software.
AHN op PDOK
In 2023 is de AHN gepubliceerd op PDOK. Dit betrof de AHN 4 versie. Dit riep gelijk vragen op bij de gebruikers, want in de links was het versienummer niet zichtbaar. Er werd simpelweg naar AHN verwezen, niet naar AHN 4. De bronhouder gaf aan dat het de bedoeling zou zijn om bij elke nieuwe AHN versie de hele databron ineens te vervangen, waardoor AHN op PDOK altijd de actuele versie is, en niet één van de vele versies. Het is misschien niet ideaal, want zo kan het voorkomen dat je in Civil 3D een stukje terreinmodel inhaalt dat afwijkt van het stukje dat je gisteren nog importeerde, als in de afgelopen nacht de databron gewisseld zou zijn. Aan de andere kant, zoiets treedt maar eens per zoveel jaar op, en altijd de actuele versie is ook prima.
Helaas was het voornemen van korte duur, want AHN 5 is niet gepubliceerd op PDOK. De reden was dat de AHN 5 niet landdekkend gevlogen kon worden waardoor deze databron niet compleet was. Intussen was al begonnen aan AHN 6, waardoor AHN 5 nooit meer afgemaakt zou worden. Het is daarom een logische keus om AHN 4 niet te vervangen door AHN 5.
De bronhouder van AHN heeft vervolgens besloten om AHN op PDOK in het geheel niet meer te vervangen, waardoor die databron altijd AHN 4 blijft (tot de databron stopgezet wordt natuurlijk). De databronnen AHN 5 en 6 worden alleen nog via de eigen website ahn.nl verspreid. Er is geen plan om deze ook via PDOK te gaan verspreiden. Dit zorgt ervoor dat, als we deze databronnen in InfraCAD CE zouden willen gebruiken, we weer afhankelijk worden van niet-gecentraliseerde webservices.
Een groter probleem echter is dat de geleverde data via ahn.nl niet gelezen kan worden door Civil 3D. Waar een terreinmodel er zo uit zou moeten zien:
Is dit het resultaat:
Je ziet dat het dus niet bruikbaar is in civiele projecten. Het is om technische redenen niet mogelijk om AHN 5 en 6 geautomatiseerd te verwerken in Civil 3D, ook niet met InfraCAD CE.
Er heeft afgelopen tijd afstemming plaatsgevonden met het Waterschapshuis. Ze geven aan dat de data primair is ingericht voor GIS applicaties, waar de data wel in ingelezen kan worden. Ze geven aan dat ze niet voor elk softwarepakket een specifieke oplossing kunnen bieden. Van onze kant is het argument dat AHN 4 wel in een leesbaar formaat geleverd kon worden, en we zouden graag verder willen onderzoeken hoe we voor AHN 5 en 6 een soortgelijke oplossing kunnen vinden. We wachten momenteel nog op een vervolgreactie.
Workaround
Er zijn enkele workarounds om toch met AHN 5 of 6 te gaan werken.
- Je kunt de Tiff bestanden downloaden van ahn.nl en deze handmatig laden in Civil 3D. Het nadeel is dat er alleen 0.5 of 5.0m resolutie beschikbaar is en dat de bestanden te zwaar zijn voor gebruik in Civil 3D.
- Een andere workaround is om gebruik te maken van QGIS, een open-source en kosteloze GIS applicatie. Hier kun je de Tiff bestanden in inlezen, of gebruik maken van de WCS service. Daarna kun je van het gewenste gebied een export maken naar GeoTiff, met de door jouw gewenste resolutie, en zelfs eventueel uitgeknipt op de projectgrens. Het resultaat kun je daarna handmatig in Civil 3D inladen.
Zoals je ziet vergen de workarounds nogal wat handwerk. Hadden we het kunnen automatiseren of was de data leesbaar geweest, dan hadden we het graag in onze software willen opnemen, maar helaas is het niet mogelijk.
Poll
Graag willen we weten wat je mening is over het gebruik van AHN data. Vul daarom onderstaande poll in.
Contact opnemen met Waterschapshuis
Heb je zelf een sterke mening over dit onderwerp, geef het vooral aan bij AHN. Misschien wordt voor hen dan beter zichtbaar hoe belangrijk deze databron voor de civiele markt is.